Recep Ali Aksoylu YENİ ASGARİ ÜCRETİN EMEKLİ VE ORTANCA MAAŞLARINA BASKISI
Yazı Detayı
05 Ocak 2021 - Salı 19:19
 
YENİ ASGARİ ÜCRETİN EMEKLİ VE ORTANCA MAAŞLARINA BASKISI
Recep Ali Aksoylu
medya@acoor.net
 
 

Milyonlarca insanın merakla beklediği asgari ücret açıklandı ve yüzde 21,56 oranında artışla net 2 bin 825 lire 90 kuruş oldu.

28.12.2020 tarihli Resmî Gazetede yayımlanan 2020/1 sayılı Asgari Ücret Tespit Komisyonu kararıyla yaşa bakılmaksızın bütün çalışanlar için asgari ücret 2021 yılı için bir günlük normal çalışma karşılığı 119,25 TL olarak belirlenerek brüt 3.577,50 TL, net 2.825,90 TL olarak açıklandı.

İşverene maliyeti 4.203,56 TL olan bu rakam, net 3 bin liranın üzerinde bir meblağı talep eden işçi sendikalarını memnun etmemiş olsa da geniş kitlelerce, iş sahiplerince aslında pek de yetersiz bulunmadı. Açıklanan enflasyon rakamlarının çok üzerinde reelde hayat pahalılaşmışken belirlenen rakamı tatmin edici bulmasam da, ben bu rakamı vereceklerini de ummuyordum.

Sosyal medyada bir yandan artan hayat pahalılığı karşısında bu rakamın yetersizliği haklı olarak dile getirilirken bir yandan da asgari ücretin üzerinde maaş alan orta kesimdekilerin aldıkları ücretin yıllar içerisinde asgari ücretli seviyesine düşmeye başladığından yakınılıyor. Buna emekli maaşlarının da asgari ücret altında kalıyor olmasını eklemek gerekiyor.

Asgari Ücretli Oranı Avrupa’da yüzde 7, Türkiye’de yüzde 40

Türkiye’de her ay resmi rakamlar açıklanıyor ama gerçek işsizlik oranının ne olduğunu bilemiyoruz. Gizli işsizleri, iş olanağı olmadığı için üniversite eğitimlerini sürdürenleri dikkate almasak bile işsiz sayımız artıyor. Özellikle eğitimli kesimde işsizlik had safhada iken aradığı vasıfta işçi bulamayan işverenlerimizin olduğunu da net biliyorum. Bu detay bam başka bir konu, ayrı bir yazıda ele alacağım. Reele döndüğümüzde iş edinebilen şanslıların yarıya yakınının asgari ücrete talim ettiğini görüyoruz. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın en son açıklama yaptığı 2014 yılı verilerine göre Türkiye’deki kayıtlı işçilerin yüzde 41’i asgari ücretle çalışıyormuş.

Avrupa Birliği’nde bu oranın yüzde 7 mertebesinde olduğunu dikkate aldığımızda Avrupa’da asgari ücretle çalışma oranının açık ara en yüksek olduğu ülke olduğumuz gerçeği ile karşı karşıya kalıyoruz.

Velhasıl 15 milyona yakın ücretli çalışanın yarıya yakının asgari ücretli, yüzde yirmi kadarının da asgari ücretin az biraz üstünde ücret aldığını, neticede toplam istihdamın üçte ikisinin düşük ücretle çalıştığını biliyoruz. Dahası piramidin tabanı giderek de genişliyor.

Ortanca Ücret ve Emekli Maaşları!

Özel sektörde vasıfsız üstü, yanı üst kademe yönetici kadroların altında yer alan, istihdamda ağırlığı oluşturan kesim, son yıllarda ekonomik konjonktüre bağlı olarak hiç yada çok cüz’i zamlar alabildi. Maaş ortalamaları 3-4 bin bandında. Süreçte asgari ücret tatmin edici olmasa da her yıl düzenli artınca “ortanca kesimin” maaş düzeyleriyle asgari ücret arasında ki makas da daraldı. Dahası belirlenen asgari ücret pratikte neredeyse tüm istihdam edilenlerin ücret durumunu da belirler oldu.

Son artışla asgari ücretin ortanca ücret düzeyine yaklaşması iş görenler açısından başka açmazları da beraberinde getirebilecek. Deneyimli ile deneyimsiz istihdamın aynı ücretle çalıştırılabilir konuma gelmesi, işverenlerin deneyimsizlere mesafeli olacağı anlamına da gelebilir. Bu noktada işe ehil olmanın, başka bir ifade ile kıdemin ücret açısından iş görene bir ayrıcalık sağlaması dikkate alınmalı. Bu yüzden çalışılan yıla – tecrübeye göre asgari ücretin farklılık göstermesinin mantıklı olacağını savunan ekonomistlerde var. Bu durumu kurumlarda karşılıklı aidiyet duygusunu tekrar sağlaya bilirliği açısından ben de önemsiyorum.

Asgari Ücret İşletmelerde Aidiyet Duygusunu Köreltti

Karşılıklı aidiyet duygusunun kaybolması işletmelerde iş görenleri mutsuzlaştırdığı gibi verimsizliği de artırmaktadır. Düşük ücret politikası, işverenlerin çalışanlarına eğitim vb motivasyon

politikalarını uygulanmasına pratikte olanak vermiyor. İnsan kaynağına yatırım, kayıp olarak görülüyor. Kurum için değerli olduğu hissettirilmeyen iş gören de muhatap olduğu düşük ücreti her an başka bir iş yerinden de sağlayabileceğini bildiğinden verimsizleşiyor, en küçük sitayişte işini terk dahi edebiliyor. Bu döngü esasta verimsizlikten hareketle maliyetleri de artırıyor.

Yaşadığımız pandemi döneminde kamunun işverenlere cüz’i de olsa desteği oluyor. Kısa çalışma ödeneğinin süresi Şubat sonuna, nakdi destek ise 17 Mart'a uzatıldı. Uygulamada bu desteklerin sürdürülebilirlik anlamında yeterli bulunmuyor. Reel piyasaların daha radikal ve gerçekçi çözümlere ihtiyacı var.

İşveren Açısından

Geçmiş yıllarda, geçmişin enflasyonist dönemlerinde işletmelerin ürün veya hizmetlerine sürekli zam yaparak elde ettikleri yüksek kar marjlarıyla personel ödemelerini pek de sorun etmediğini çok yazdım. Ancak son yıllarda işletmeler kar marjlarının çok çok düşmesi sonucu insana yakışır kalitede yaşayabilmek için asla yeterli göremediğimiz asgari ücreti dahi ödeyebilmede zorlanıyor. Öyle ki çoğu işletme yapılandırılmış SGK primlerini bile ödeyemiyor. Bu yaklaşımla işletmelerin çalışanlarına daha iyi çalışma koşulları sağlayabilmesi bir yana kepenk indirmemesi ya da yaşayabilmeleri adına kamunun en azından asgari ücretin vergi yükünü üstlenmesi gerektiğini çok kez dile getirmişimdir. Zira asgari ücrete yapılan yüzde 21,5 oranında ki zamla asgari ücretli istihdamının maliyetinin yan unsurlarla 5 bin liraya ulaşması, böylesi sıkıntılı bir ortamda ürün yada hizmet fiyatlarına yüzde 40’a varan oranlarda yansıyacak olması, o işletmeyi tıkayabilir, genel ekonominin dişlilerini de daha da köreltebilir.

Dahası istihdam maliyetinin işletmeler için geldiği nokta, kayıt dışı istihdamı azdırabilmektedir. Bu durumun sosyal problemlere ve kamunun gelir kaybına neden olmaması için işveren tarafından yüklenilen sosyal güvenlik sigortası primlerinden indirim de mantık dahilindedir.

Emin olunuz istihdamın üzerindeki yük azaltıldığında işsizlik ve kayıt dışı da azalacağından kamunun üstleneceği külfet totalde hissedilemeyecek düzeyde kalacaktır.

İstihdamın tarafları iş görenlerimize ve iş verenlerimize yeni yılda huzurlu, keyifli, başarılı, verimli mesailer diliyorum.

Recep Ali Aksoylu / 2 Ocak 2021

EMEKLİ MAAŞLARI ASGARİ ÜCRETİN GERİSİNDE NEDEN KALDI!

15 milyon ücretlinin neredeyse üçte ikisini ilgilendiren asgari ücret belirlendikten sonra bugün Pazartesi sabah itibarıyla Aralık ayı enflasyonu yıllık yüzde 14.60 aylık ise yüzde 1.25 olarak açıklanınca yaklaşık 13 milyon emekli ile 3 milyondan fazla memurun Ocak ayında alacakları zam oranları da belli olmuş oldu.

Önceki gün memur ve emeklilerin zammı açıklanmadan yazdığım ancak teknik sorun yaşadığım için medyaya ulaşamayan ASGARI ÜCRETİN İSTİHDAM DAKİ KONUMU başlıklı yazıma memur ve emeklilerin aldıkları zam mevzuunu da ek yaparak yeniden paylaşacağım.

Asgari ücrete gelen Yüzde 21,5’luk zamla asgari ücretle orta grupta çalışanların ve emeklilerin maaşları neredeyse aynı potada toplanınca bugün açıklanan memur ve emekli zamları daha bir merak edilir olmuştu. Ama sürpriz olmadı, dağ da fare doğurmadı; emekli de, memur da sokak enflasyonunun çok çok gerisinde zamla mükafatlandırıldı!

Buna göre SSK ve Bağ- Kur emeklileri yüzde 8,36, memur ve memur emeklileri de yüzde 7,36 oranında zam alacak. Memurlar Ocak ayında maaşlarını zamlı alırken geçmiş 6 aya ait enflasyon oranının farkı da maaşlarına eklenecek.

Memur emeklilerin en düşük maaşı 3.021 lira, Bağ-Kur esnaf emeklilerinin en düşük maaşı 2 bin 44 lira 43 kuruş, 2000 öncesi SSK emeklilerin en düşük maaşı 2 bin 419 lira, Bağ-Kur tarım emeklilerin en düşük maaşı ise bin 524 lira oldu.

En düşük memur maaşı da 3 bin 812 TL’den 4 bin 92 TL’ye yükselirken bu rakam aile yardımı ödeneği dahil edildiğinde 4.500 TL’ye yükselecek. Yeni kıdem tazminatı tavanı ise 7 bin 640 lira oldu.

Kısa bir yorumla da bitireyim.

Emekli maaşlarımız asgari ücretle eşitlendi, yine de şükredelim. 2020’nın enflasyonunu yüzde 14,60 yerine yüzde 9,9 da açıklayabilirlerdi. Beğenmediğimiz yüzde 8’i bile bulamazdık! Çünkü emekli maaşını kamu, asgari ücreti özel müteşebbis ödüyor. Daha doğrusu ödemeye çalışıyor diyelim. Durum bu mertebede olunca mecburiyet duyduğumuz kaynak yaratmak arzusunun kayıt dışını da teşvik edebileceğini de göz önünde bulundurmalı!

Recep Ali Aksoylu / 4 Ocak 2020

 
Etiketler: YENİ, ASGARİ, ÜCRETİN, EMEKLİ, VE, ORTANCA, MAAŞLARINA, BASKISI,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
20 Eylül 2021
KÜÇÜK ADAMLARIN EGOSU HEP TEHLİKELİ OLMUŞTUR
27 Ağustos 2021
44 SENEDİR YAZIYORUM… PARA EĞİTİMİN ÖNÜNE GEÇİNCE
25 Haziran 2021
Fenerbahçe Spor Kulübü, futbolda Ali Koç ile başarılı değildir
06 Haziran 2021
SANAYİCİ DIŞ PAZARA YÖNELİNCE İÇERDE ÜRETİM, SATIŞ DURMA NOKTASINDA!
20 Nisan 2021
BU RAMAZAN KOMŞUMUZUN KALBİNE DOKUNALIM
18 Ocak 2021
DÜNYA YILDIZI MESUT ÖZİL LİGİMİZE RENK KATACAK
13 Ocak 2021
ALLAH AŞKINA RİZENİN SEMBOLU BARDAK OLUR MU?
12 Ocak 2021
Mağdur Çaykur Rizespor'dan Başka Herkes Konuşuyor!
13 Aralık 2020
RAHMİ METİN BAŞKANIM RİZE SİZDEN TOPA GİRMENİZİ BEKLİYOR
13 Aralık 2020
TOMAS HOCANIN ÇAYKUR RİZESPOR’U 7 SEZONUN EN İYİSİ
07 Kasım 2020
Mesut Yılmaz'a Vefa Borcu
19 Eylül 2020
BAKANLIĞIN DERS KİTAPLARI İSRAFINA EBA DA EKLENDİ Mİ?
20 Temmuz 2020
DÜŞECEK SON İKİ TAKIM ARASINDA Ç RİZESPOR OLABİLİR Mİ?
10 Haziran 2020
PERAKENDE DE STOK YÖNETİMİ
10 Mayıs 2020
YANLIŞ LOKASYONA KARŞI OLMAK, YATIRIMA KARŞI OLMAK DEĞİLDİR!
27 Nisan 2020
80’LERDEN SONRA ÇAY VE RİZELİ BİR DAHA Mİ !?
08 Nisan 2020
KREDİLER 3 AY ÖTELENDİ, PEKİ ÇEK’LER NE OLACAK?
29 Mart 2020
ULAŞTIRMA VE ALTYAPI BAKANI APAR TOPAR Mİ GİTTİ?
24 Mart 2020
İÇİMİZ DIŞIMIZ CORONA. HEPİMİZİ ALDI HORONA!
03 Mart 2020
ÜNAL KARAMAN’A CAMİANIN DESTEĞİ TAM
01 Mart 2020
ARTIK GERİ DÖNÜŞÜ YOK, TEMİZLEYİP DÖNECEĞİZ İNŞALLAH
06 Şubat 2020
EUROLİG’DE EFES – FENERBAHÇE FİNALİ NEDEN OLMASIN !..
12 Ocak 2020
EKREM ORHON’U “ANLA”YABİLMEK
06 Ocak 2020
KANAL İSTANBUL DEĞİL, TÜRKİYE’NİN 2.BÜYÜK KENTİ PROJESİ
29 Aralık 2019
TÜRK MALI MI, YERLİ Mİ?
20 Aralık 2019
SAMSUN'DAN SARP'A... EMİN MİSİNİZ 
04 Aralık 2019
OVİT GEÇİLMESİN Mİ İSTENİYOR!
30 Kasım 2019
KONU İSTİHDAM, RAKAMI DEĞİL NİTELİĞİ ÖNEMLİ !..
19 Kasım 2019
ÇAY İYİ KAZANDIRINCA RİZELİ KENEVİRİ UNUTTU
16 Ekim 2019
Rizeli ve Elazığlı Gençler Biz ANADOLUYUZ Dediler
28 Eylül 2019
DÖNDÜK MÜ YİNE BAŞA!
23 Eylül 2019
FERETİKONUN COĞRAFİ TESCİLİ VAR, KENDİSİ ?
08 Eylül 2019
KARADENİZ FOLKLORUNDA ARMONİK VE BAĞLAMA
14 Ağustos 2019
Vanpir Kelebek
18 Temmuz 2019
RİZE’DE Kİ SPOR TESİSLERİNE YEREL DEĞERLERİMİZİN ADININ VERİLMESİ, RAHMİ METİN BAŞKANDAN TALEBİMDİR
04 Temmuz 2019
Ne Vedat'mış Be
26 Haziran 2019
23 Haziranda Sevgi Dili Kazandı
10 Haziran 2019
Futbol Sadece Futbol Değildir !..
28 Mayıs 2019
RİZE’NİN ŞEHİR HASTANESİNE DEĞİL, HEKİME VE ENDÜSTRİYE İHTİYACI VAR
21 Mayıs 2019
Yeni Eğitim Matematiksiz mi ?
03 Mayıs 2019
ANAYASASI OLMAYAN İŞLETMELER / AİLE İŞLETMELERİNDE KURUMSALLIK
23 Ocak 2019
KASIMPAŞA GALİBİYETİ KÜMEDE KALMA ÜMİTLERİNİ YEŞERTTİ
30 Aralık 2018
RİZE MERKEZDE ZORUNLU KENTSEL DÖNÜŞÜM KARARI NASIL UYGULANACAK?
01 Ekim 2018
ÇAYKUR RİZE, COCU’YU GÖNDERİP ERSUN YANAL’A KAPI MI AÇACAK?
28 Eylül 2018
Vampir Kelebek Karadeniz'de Şimdide Arıcıları Tehdit Ediyor !..
24 Eylül 2018
Rize'de Kesilen Ağaç Konusunda Süreç İyi Yönetilemedi
31 Ağustos 2018
BAŞKAN KASAP’TAN ATMA TÜRKÜCÜ AHMET’E GECİKEN VEFA
08 Ağustos 2018
YANGIN EVİMİZDE, İŞİMİZDE. ALEVLERİN ÖNÜ ALINMALI
24 Temmuz 2018
SAMSUN-SARP DEMİRYOLU HATTI LÜKS DEĞİL, İHTİYAÇTIR
29 Haziran 2018
TÜRKİYE VE RİZE’DE 24 HAZIRAN’IN RAKAMLARLA ANALİZİ
16 Haziran 2018
NURAY AKSOY, MAMOŞ VE TEVAFUK
16 Haziran 2018
NURAY AKSOY, MAMOŞ VE TEVAFUK
10 Haziran 2018
İnsan Kaynaklarına Değer Veren Şirketlere Çalışmak
03 Haziran 2018
FENERBAHÇE’DE YILDIRIM ALİ KOÇ ARTIK BAŞKAN !
28 Mayıs 2018
ATATÜRK MİLLET BAHÇESİ VE İSTANBUL’UN HAVA LİMANLARI
25 Mayıs 2018
OLMADAN OLMUŞUN YÜKLEYECEĞİ RİSKE DİKKAT
26 Mart 2018
Tereyağı'nda Trabzon Kerameti
09 Mart 2018
KAFANIN İÇİ DAHIL YÜK TAŞIDIKÇA AĞIRLAŞIR.
05 Mart 2018
Herkesin Herkesi Yenebildiği Bir Garip Lig TFF 1. Lig !
12 Şubat 2018
Ezeli -Ebedi Rakibimiz Şampiyon Olsun Daha İyi
24 Ocak 2018
Siyasiler kampanyayı,Kime Neden Yapar !
30 Aralık 2017
Bari Asgari Ücretten Vergi Alınmasın !
02 Aralık 2017
ABD’DE Kİ KANITLAR TÜRK YARGISI İÇİN DE GEÇERLİDİR.
29 Kasım 2017
FW: FRANCHİSİNG BAYİLİK DEĞİLDİR, KOMPLE İŞLETMECİLİK MODELİDİR. RA Recep Ali Aksoylu Yanıtla| Bugün, 06:31 medya@acoor.net FRANCHİSİNG Bayilik Değildir.docx 22 KB 2 ekin (118 KB) Tümünü indir
21 Kasım 2017
RİZE RTEÜ’DE GARİP İŞLER OLUYOR…
09 Kasım 2017
EKMEĞİN DIŞI İÇİNDEN AZ Mİ KİLO ALDIRIYOR?
01 Kasım 2017
RİMER'in Rize yerel Kültürüne katkısı Kemençe,Tulum Mozika
23 Ekim 2017
GS – FB DERBİSİNDE CÜNEYT ÇAKIR NEDEN GÜNAH KEÇİSİ Kİ !..
Haber Yazılımı